1.Umumiy qoidalar
Sayt O'zbekiston Respublikasi Markaziy banki (keyingi o'rinlarda — Markaziy bank) tomonidan iste'mol narxlari va inflyatsiya to'g'risidagi ma'lumotlarni ommaga taqdim etish maqsadida yuritiladi.
Shaxsga doir ma'lumotlarga O'zbekiston Respublikasining 2019-yil 2-iyuldagi O'RQ-547-son «Shaxsga doir ma'lumotlar to'g'risida»gi Qonuni va boshqa qonunchilik hujjatlariga muvofiq ishlov beriladi.
Saytdan foydalanish uchun ro'yxatdan o'tish talab etilmaydi. Sayt foydalanuvchilardan ism-sharif, telefon raqami, pasport ma'lumotlari kabi shaxsiy ma'lumotlarni so'ramaydi.
2.Qanday ma'lumotlarga ishlov beriladi
Saytga har bir murojaatda quyidagi texnik ma'lumotlar avtomatik ravishda qayd etiladi:
- IP-manzil;
- murojaat sanasi va vaqti, so'ralgan sahifa manzili va so'rov parametrlari;
- so'rov usuli, server javobi holati va javob berish vaqti;
- brauzer va qurilma haqidagi texnik ma'lumot (User-Agent);
- tizimga kirgan holda murojaat qilinganda — foydalanuvchi hisob qaydnomasi.
Zaifliklarni qidirishga xos so'rovlar aniqlanganda, ularning texnik tafsilotlari (IP-manzil, so'rov sarlavhalari, so'rov tanasining qisqa qismi) alohida xavfsizlik jurnaliga yoziladi. Parollar va boshqa maxfiy qiymatlar bunday jurnalga yozilmaydi.
Chatbot orqali yuborilgan savollar va ularga berilgan javoblarga ushbu Siyosatning 5-bo'limida ko'rsatilgan tartibda ishlov beriladi.
Tizimga kirish faqat Markaziy bank tomonidan vakolat berilgan foydalanuvchilar uchun mo'ljallangan. Ularning hisob qaydnomalari (login va parolning xeshlangan qiymati) hamda ular yuklagan ish fayllari xizmat maqsadlarida saqlanadi.
3.Ishlov berish maqsadlari
Ma'lumotlardan faqat quyidagi maqsadlarda foydalaniladi:
- Saytning uzluksiz va to'g'ri ishlashini ta'minlash;
- axborot xavfsizligini ta'minlash, ruxsatsiz kirish urinishlari va hujumlarni aniqlash hamda oldini olish;
- Sayt xizmatlarini suiiste'mol qilishning oldini olish, jumladan chatbotga kunlik so'rovlar cheklovini qo'llash;
- tashriflar bo'yicha umumlashtirilgan statistikani shakllantirish va Sayt sifatini oshirish;
- qonunchilikda nazarda tutilgan hollarda vakolatli davlat organlarining so'rovlarini bajarish.
Ma'lumotlar reklama maqsadlarida ishlatilmaydi, foydalanuvchi profilini tuzish uchun qo'llanilmaydi va sotilmaydi.
4.Cookie fayllari va brauzer xotirasi
Sayt faqat uning ishlashi uchun zarur bo'lgan cookie fayllaridan foydalanadi:
- sessionid — tizimga kirgan foydalanuvchi seansini saqlaydi; brauzer yopilganda o'chiriladi, serverda esa ko'pi bilan 12 soat amal qiladi;
- csrftoken — shakllarni soxta so'rovlardan (CSRF) himoya qiladi; 1 yilgacha saqlanadi;
- django_language — tanlangan interfeys tilini eslab qoladi.
Bundan tashqari, brauzeringizning mahalliy xotirasida (localStorage) quyidagi qiymatlar saqlanadi:
- mode — tanlangan yorug' yoki qorong'i rejim;
- cb_hist_anon — chatbot bilan so'nggi yozishmalar (oxirgi 20 ta xabar); ular sizning qurilmangizda saqlanadi, yangi savol yuborilganda kontekst sifatida so'rov bilan birga uzatiladi va chatbot oynasidagi tozalash tugmasi orqali o'chiriladi;
- cb_popup_day — chatbot taklif oynasi kuniga bir martadan ortiq ko'rsatilmasligi uchun sana.
Saytda reklama, kuzatuv yoki uchinchi tomon veb-tahlil xizmatlarining (masalan, Google Analytics, Yandex Metrika) cookie fayllari va skriptlari ishlatilmaydi. Cookie fayllarini brauzer sozlamalari orqali o'chirib qo'yishingiz mumkin, biroq bunda tizimga kirish va til tanlash funksiyalari ishlamasligi mumkin.
5.Sun'iy intellekt yordamchisi (chatbot)
Chatbot savollaringizga Sayt ma'lumotlari asosida avtomatik javob tayyorlaydi. Javobni shakllantirish uchun savolingiz matni va joriy yozishma konteksti uchinchi tomon xizmat ko'rsatuvchisi — OpenAI kompaniyasining (AQSh) API xizmatiga yuboriladi. Bu ma'lumotlarning O'zbekiston Respublikasi hududidan tashqariga uzatilishini anglatadi. So'rovlar yozishmani provayder tomonida saqlamaslik sozlamasi bilan yuboriladi, biroq provayder ma'lumotlarga o'z shartlariga muvofiq ishlov berishi mumkin.
Suiiste'mollarning oldini olish va xizmat sifatini tahlil qilish uchun har bir so'rov bo'yicha savol va javob matni, so'rov sanasi, IP-manzil, tanlangan til hamda tizimga kirgan bo'lsangiz — foydalanuvchi nomi Sayt serverida saqlanadi. Kunlik so'rovlar soni IP-manzil yoki hisob qaydnomasi bo'yicha cheklanadi.
Chatbotga shaxsga doir, tijorat siri yoki boshqa maxfiy ma'lumotlarni kiritmang. Chatbotdan foydalanish orqali siz ushbu bo'limda ko'rsatilgan tartibda ma'lumotlarga ishlov berilishiga rozilik bildirasiz.
6.Uchinchi tomon resurslari
Sahifalarni ko'rsatish uchun brauzeringiz quyidagi tashqi manbalardan fayllarni yuklaydi. Bunda ushbu xizmatlar texnik so'rovning bir qismi sifatida IP-manzilingiz va brauzer ma'lumotlarini oladi:
- cdn.jsdelivr.net — grafiklar (Highcharts) va Excel fayllari (SheetJS) kutubxonalari;
- cdnjs.cloudflare.com — Font Awesome piktogrammalari;
- code.highcharts.com — xarita ma'lumotlari;
- youtube-nocookie.com — video yo'riqnoma ochilganda (YouTube kengaytirilgan maxfiylik rejimi).
Telegram botga va boshqa tashqi saytlarga havolalar orqali o'tganingizda ushbu xizmatlarning o'z maxfiylik siyosatlari amal qiladi.
7.Saqlash muddatlari
- so'rovlar jurnali va chatbot jurnali yozuvlari 180 kungacha saqlanadi, so'ngra o'chiriladi;
- xavfsizlik va texnik jurnallar hajmi cheklangan aylanma fayllarda saqlanadi va yangi yozuvlar bilan avtomatik almashtiriladi;
- seans ma'lumotlari seans tugashi bilan amal qilishdan to'xtaydi;
- vakolatli foydalanuvchilarning hisob qaydnomalari ularning kirish huquqi amal qiladigan davr mobaynida saqlanadi.
Qonunchilikda boshqa muddat belgilangan hollarda ma'lumotlar shu muddat davomida saqlanadi.
8.Ma'lumotlarni uchinchi shaxslarga berish
Shaxsga doir ma'lumotlar sotilmaydi va uchinchi shaxslarga berilmaydi, quyidagi hollar bundan mustasno:
- ushbu Siyosatning 5- va 6-bo'limlarida ko'rsatilgan xizmat ko'rsatuvchilarga — xizmatni ko'rsatish uchun zarur hajmda;
- qonunchilikda belgilangan asoslar va tartibda vakolatli davlat organlariga.
9.Ma'lumotlarni himoya qilish
Markaziy bank ma'lumotlarni ruxsatsiz kirish, o'zgartirish, oshkor etish yoki yo'q qilishdan himoya qilish uchun tashkiliy va texnik choralarni ko'radi, jumladan:
- shifrlangan (HTTPS) ulanish;
- jurnallar va boshqaruv tizimlariga kirishni cheklash;
- parollarni faqat xeshlangan holda saqlash;
- tizimga kirish urinishlari sonini cheklash;
- xavfsizlik hodisalarini monitoring qilish.
10.Ma'lumotlar subyektining huquqlari
«Shaxsga doir ma'lumotlar to'g'risida»gi Qonunga muvofiq siz quyidagi huquqlarga egasiz:
- o'zingizga oid ma'lumotlarga ishlov berilishi to'g'risida axborot olish;
- o'z ma'lumotlaringiz bilan tanishish;
- noto'g'ri yoki eskirgan ma'lumotlarni tuzatishni talab qilish;
- qonunchilikda nazarda tutilgan hollarda ma'lumotlarni o'chirish yoki ularga ishlov berishni to'xtatishni talab qilish;
- ishlov berishga bergan roziligingizni qaytarib olish;
- huquqlaringiz buzilgan deb hisoblasangiz, shaxsga doir ma'lumotlar sohasidagi vakolatli davlat organiga yoki sudga murojaat qilish.
IP-manzil bo'yicha qayd etilgan ma'lumotlarga oid murojaatni ko'rib chiqish uchun tegishli IP-manzil va Saytga murojaat qilingan sanani ko'rsatish talab etilishi mumkin.
11.Aloqa va o'zgartirishlar
Shaxsga doir ma'lumotlarga ishlov berish bilan bog'liq savollar va murojaatlarni Markaziy bankning rasmiy saytida (cbu.uz) e'lon qilingan rasmiy aloqa kanallari orqali yuborishingiz mumkin.
Markaziy bank ushbu Siyosatga o'zgartirishlar kiritishi mumkin. Yangi tahrir Saytda e'lon qilingan paytdan e'tiboran kuchga kiradi; oxirgi yangilanish sanasi sahifa boshida ko'rsatiladi.